Berichten

Grugach de Nobele
Toen Gruagach, de nobele leider, zoon van de koning van Ierland, met zijn volgelingen op weg was naar het hof, werd hij aangehouden door een vrouw die bekendstond als ‘de Dame van het Groene Gewaad’.
‘Kom, blijf toch even, dan leggen we een kaartje,’ zei de Dame.
Gruagach ging zitten en kaartte met haar, en hij had de winnende hand.
‘Waar spelen we om?’ vroeg de Dame.
‘Ik kan me niet voorstellen dat je iets hebt om in te zetten,’ zei Gruagach.
‘Het zou me verbazen als je dat wel had.’
‘Kom morgen terug,’ zei de Dame, ‘dan treffen we elkaar hier weer.’
‘Ik zal er zijn,’ zei Gruagach.
De volgende dag werden de kaarten opnieuw geschud en deze keer won de Dame van het Groene Gewaad.
‘Waar spelen we om?’ vroeg de Nobele Leider.
‘Vergeet de inzet,’ zei de Dame. ‘Ik vervloek je. Ik vervloek je in de naam van het kruis en de geloften van de heilige, rondtrekkende herderinnen. Ik beveel het jonge kalf, zwak als het is, je hoofd en je leven te nemen zodra je ook maar een moment uitrust, of het nu dag is of nacht. En als je ’s morgens eet, zul je ’s avonds niet meer krijgen, en als je ’s avonds eet, zul je ’s middags niets meer krijgen; en dat blijft zo tot je erachter bent waar en in welke van de vier verschroeide werelddelen ik woon.’
[…]
Kevin Crossley-Holland. Uit: Schemerwerelden. Britse en Ierse volksverhalen. Illustraties Frances Castle. Lemniscaat, 2019. 
De veelgelauwerde Kevin Crossley-Holland, vertaler, dichter en kinderboekenschrijver, vooral bekend van zijn Koning Arthurverhalen, levert opnieuw een heerlijk boek af met verhalen vol magie, avonturen, heksen en legenden, gebaseerd op bestaande volksverhalen van de Britse eilanden.
De griezelige, grappige of spannende verhalen, die vaak teruggaan op orale vertellingen uit de verschillende delen van Groot Britannie en Ierland, kunnen in deze goedgeschreven bundel vol prettig vertaalde hervertellingen weer jaren mee. De sfeerrijke zwart-wittekeningen passen wonderwel bij de vertelsels, die zich trouwens ook fijn laten voorlezen.
Leeftijd: 9+

Veren en Vleugels
Waarom heeft een vogel veren? 
…het enige dier met veren…houden vogels warm en droog. Ze zijn ook licht en hebben een speciale vorm, waardoor de meeste vogels kunnen vliegen. Veren zijn van hetzelfde materiaal gemaakt als onze haren en nagels: keratine.
[…]
Een grote vogel, zoals een zwaan, kan wel vijfentwintigduizend veren hebben. Een kleine kolibrie heeft er misschien maar duizend.
[…]
Yuval Zommer. Uit: Het vrolijke vogelboek, tekst en tekeningen. Lemniscaat, 2019

Een boek met handige tips en ideeën en prachtige, sfeervolle platen voor kinderen die graag naar vogels kijken óf voor kinderen die graag vogels willen léren kijken.
Het boek legt je uit hoe je meer vogels in je tuin krijgt, waarom vogels verhuizen, en of een ekster echt glimmende dingen steelt. Het vertelt over duikende ijsvogels en plassende flamingo’s, laplanduilen en de snavel van de appelvink.
Maar waarom gaat het ook over de secretarisvogel, kolibries, Chinese kraanvogels en Amerikaanse zeearenden die zich elders op de wereld ophouden?
Dat terwijl er in Nederland zo veel andere leuke vogels voorkomen, die kinderen wél tegen kunnen komen. Jammer dat er is gekozen voor een directe vertaling van het Engelse origineel. Een aanpassing aan de Nederlandse natuur had een zoveel bruikbaarder, leuker boek opgeleverd.
Leeftijd: 6+

Piemelgevecht
Platwormen
…hebben een heel bijzondere manier om zich voort te planten: ze duelleren met hun piemels.
[…] hebben allebei de ouders een of twee piemels én bevruchtbare eitjes.
Het motto van platwormen is: geen moeder worden! Het is veel gemakkelijker om even gauw zaadcellen af te geven dan om eitjes te produceren en op zoek te moeten naar een geschikte plek om ze te leggen.
Dat lijkt de enige reden te zijn voor dit gevecht, dat wel een uur kan duren.
De wormen maken zich breed, draaien om elkaar heen, ontwijken elkaar behendig en stoten net zo lang tot eindelijk een van de twee zijn puntige piemel in de ander weet te steken. Daarna denkt hij alleen nog maar: gauw wegwezen nu – en veel plezier nog met onze kinderen!
Katharina von der Gathen. Uit: Bij de beesten af. Het liefdesleven van dieren. Illustraties Anke Kuhl. Gottmer, 2018.
Hebben dieren seks? Krijgen spinnen baby’s? Kunnen dieren homo zijn?
Vrijwel elk kind stelt zichzelf dit soort vragen. Dit boek geeft antwoorden, op een feitelijke, grappige en heldere manier.
Wist je bijvoorbeeld dat een kogelvisman het kogelvisvrouwtje zacht in haar kin bijt, nadat hij met zijn vinnen een mooi ribbelpatroon in het zand voor haar heeft gemaakt? Daarna volgt pas de paring.
En dat een molmannetje de vagina van het mollenvrouwtje waarmee hij heeft gepaard met een dikke prop kleverige vloeistof dichtlijmt, zodat het zaad van andere mannetjesmollen niet meer bij de eicellen van dit vrouwtje kunnen komen?
En dat dieren elkaar versieren? Hoe het verder gaat na de paring?
Hoe gaat seks bij olifanten, giraffen, java-apen, wijngaardslakken, bedwantsen, dromedarissen, reuzenpanda’s, mieren en schorpioenen eigenlijk?
Dit boek staat boordevol met heerlijke kennis , opgedeeld in handig kleine tekstblokjes, voorzien van grappige, duidelijke, kleurrijke tekeningen inclusief een handige piemel- en vaginagalerie, van lieveheerstbeestje tot blauwe vinvis.
Aanrader voor ieder kind dat meer wil wetten over het dierenrijk.
Leeftijd 8+

Een groene golf, ken je dat? Je zit op de fiets en alle stoplichten springen op groen wanneer jij langsfietst. Je bent precies op het juiste moment gestart met fietsen en je verplaatst je met de perfecte snelheid.
Brandganzen maken natuurlijk geen gebruik van stoplichten, maar ze volgen wel een groene golf.
[…]
Als ze overvliegen zie je mooi de scherpe scheiding tussen hun lichte buik en zwarte hals. Ze maken een kort gakkend geluid, net als een groep keffende hondjes. Ze hebben gebroed in het noorden van Rusland, niet ver van de Noordpool. Het gras is daar nu op en het land verdwijnt onder een dikke laag sneeuw. Daarom komen ze naar Nederland, want hier is voldoende groen gras om de winter door te komen.
Uit: Kwie kwie kwie kwie kwie. Een boek vol vogelverhalen. Camilla Dreef. Illustraties Liset Celie. Uitgeverij Nieuwezijds, 2018.
Vogelverhalen uit eigen ervaring, voor jonge vogelfans: samengevat is dat de missie van dit boek.
Bioloog Camilla Dreef, blijkens de flaptekst bekend als ambassadeur van Vogelbescherming en televisieprogramma’s Binnenstebuiten en In de ban van de condor, neemt haar lezers mee in haar eigen vogelbelevenissen en deelt en passant feiten en weetjes over de vogels met haar lezers.
Prima boek voor wie als beginnend vogelaar luchtige, informatieve verhaaltjes over vogels, hun leefomgeving en hun gewoontes zoekt.
Jammer dat dat in zulke saaie, verbeeldingsarme taal gebeurt. Iets hogere eisen aan de schrijfstijl en een strenge eindredactie hadden veel uitgemaakt.
Ook een wat spannender vormgeving en het opknippen van de lange lappen tekst in kortere fragmenten hadden het boek goed gedaan.
De stripachtige, hippe en kleurige vogeltekeningen, toch heel herkenbaar en bruikbaar, van Liset Celie maken veel goed.
Leeftijd: 8+

‘Nog eventjes stilstaan,’
fluistert Suzie tegen Hond.

‘Kan je rechterpootje iets omhoog?
En past er ook een appel in je mond?’

Hond staat hier al uren!
Maar Suzie is nu bijna klaar,
dus ’t kan niet lang meer duren.
[…]
‘Ik zat niet te slapen hoor’
zegt opa suffig.
Hij wrijft de rimpels
uit zijn gezicht.

‘Ik had alleen heel even
mijn oude ogen dicht.’

‘Dat is mooi geworden!’ roept opa
wanneer hij de tekening ziet.
‘Alleen ehhh…zo’n drakenstaart
heb ik in het echt toch niet?’
Jaap Robben. Uit: Suzie Ruzie gaat tekenen. Tekeningen Benjamin Leroy. Gottmer, 2018. 
Het is weer een dolle boel in dit vierde deel over de eigenzinnige, energieke peuter Suzie van wie de fantasie alle kanten opvliegt. Laat Suzie maar schuiven.
Leeftijd: 2+

 

1. Huis

zo was het toen pup
en in het huis kwam met kit:
de baas was er al.

pup was klein en kit was klein
en de baas zei:
pup is pup
en
kit is kit.
dit ben ik.
dit is mijn huis.
ik ben de baas.

pup keek en was blij.
hij gaf de baas een lik.
pup zei: baas, jij bent van mij, van mij
en hij gaf nog een lik.

kit keek en keek en keek
en zei: mauw.

pas toen de baas
haar een bal gaf met een bel er in
en een bol wol
en een bak die heel vol was,
pas toen zei kit:
goed baas,
dan ben ik ook jouw kit.
en gaf hem een lik.
[…]
Edward van de Vendel. Uit: Pup en Kit. Tekeningen Floor de Goede. De Eenhoorn, 2018.
Boeken voor beginnende lezers zijn vaak nogal suf en saai. Leesbevorderend werkt dat natuurlijk niet.
De verhalen in dit boek over een klein katje en hondje zijn verre van saai, maar juist vrolijk, spannend en grappig en ook de tekeningen zijn geweldig.
Kinderen die nog niet lang kunnen lezen zullen smullen van de avonturen van Pup en Kit  in hun nieuwe huis, die in 20 korte hoofdstukjes van eenlettergrepige woorden worden verteld.
Leeftijd: vanaf 6 jaar.